Ύστερα από μήνες εμπορικών εντάσεων και μεταβαλλόμενων πολιτικών ισορροπιών, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει πλέον μια εντυπωσιακή αναστροφή της πολιτικής της για τα ηλεκτρικά οχήματα
Μόλις 18 μήνες μετά την επιβολή υψηλών δασμών με στόχο την προστασία των κατασκευαστών της γηραιάς ηπείρου από την πλημμυρίδα -προσιτών-κινεζικών EV, οι αξιωματούχοι εξετάζουν μια νέα προσέγγιση που θα μπορούσε να καταργήσει πλήρως αυτούς τους δασμούς.
Αυτό, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι οι Κινέζοι κατασκευαστές αυτοκινήτων θα έχουν ελεύθερο πεδίο…
Αντί για δασμούς, οι οποίο έφταναν έως και 45% ανάλογα με το ύψος της κρατικής ενίσχυσης που, σύμφωνα με τους ερευνητές της ΕΕ, λάμβανε κάθε κινεζική μάρκα, η Ένωση εξετάζει την επιβολή ελάχιστων τιμών (κατώτατο πλαφόν) για τις εισαγωγές από την Ασία.
Οι κινεζικές εταιρείες θα πρέπει να υποβάλουν προτάσεις τιμολόγησης «επαρκείς ώστε να εξαλείψουν τις επιζήμιες επιπτώσεις των επιδοτήσεων και να παρέχουν αποτέλεσμα ισοδύναμο με τους δασμούς», σύμφωνα με έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που είδε η South China Morning Post. Άλλοι παράγοντες, όπως οι μελλοντικές επενδύσεις εντός της ΕΕ, θα λαμβάνονται επίσης υπόψη.
Α λα καρτ «ελεύθερη αγορά»: Οι ευρωπαίοι θα την πληρώσουν
Οι καιροί που το αφήγημα της ελεύθερης και παγκοσμιοποιημένης αγοράς βόλευε, παρήλθαν. Όσο η Κίνα εξυπηρετούσε την Ευρώπη ως Μέκκα φθηνών εργατικών -χωρίς οι ευρωπαίοι πολίτες να απολαμβάνουν χαμηλότερες τιμές αλλά με τα κέρδη των αυτοκινητοβιομηχανιών να εκτοξεύονται- τα πάντα ήταν ανθηρά. Tα τελευταία χρόνια που η Κίνα ξεκίνησε τις εξαγωγές, τελικά η ιστορία είχε δράκο και μάλιστα κόκκινο.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Κάπως έτσι λοιπόν, καταλήξαμε στους δασμούς και τώρα εξετάζεται το σενάριο της «ελάχιστης τιμής». Σε ότι αφορά σε αυτό το δεύτερο, η επιβολή ελάχιστης τιμής θα επέτρεπε στις δυτικές αυτοκινητοβιομηχανίες που κατασκευάζουν οχήματα εντός της ΕΕ να ανταγωνιστού τις κινεζικές εταιρείες. Από την άλλη, επειδή οι κινεζικές μάρκες δεν θα κατέβαλαν δασμούς αλλά θα διατηρούσαν τα κέρδη τους, το μέτρο θα μπορούσε να μειώσει τις εμπορικές εντάσεις μεταξύ των δύο πλευρών.
Ποιος είναι χαμένος; Ο ευρωπαίος, που προφανώς δεν θα εισπράξει το όφελος από την «ελεύθερη ρύθμιση της αγοράς» βάση ανταγωνισμού…
Έχει όμως και χειρότερο, αφού η ΕΕ επέβαλε δασμούς στα εισαγόμενα ηλεκτρικά οχήματα, η Κίνα απάντησε με δασμούς σε ευρωπαϊκά προϊόντα, όπως γαλακτοκομικά, χοιρινό κρέας και κονιάκ. Το αποτέλεσμα ήταν να πληγούν ορισμένες δυτικές μάρκες που υποτίθεται ότι θα προστατεύονταν. Ήδη έχουμε λοιπόν ένα δείγμα ότι το «καλή ιδέα αφεντικό» δεν λειρουγεί στην πράξη όπως θα πίστευαν κάποιοι.
Ασταμάτητη πορεία
Παρά την επιβολή των δασμών, οι κινεζικές μάρκες έχουν αυξήσει σημαντικά το μερίδιό τους στην ευρωπαϊκή αγορά. Τα ηλεκτρικά τους συνέχισαν να είναι δημοφιλή, ενώ τα υβριδικά μοντέλα —που δεν υπόκεινται σε δασμούς— έχουν εκρηκτική ζήτηση. Οι Κινέζοι, είναι ευέλικτοι και προσαρμόζονται.
Το 2024, τα κινεζικά αυτοκίνητα αντιστοιχούσαν περίπου στο 2,5% των πωλήσεων στην Ευρώπη. Μέχρι το τέλος της περασμένης χρονιάς, το ποσοστό αυτό είχε αυξηθεί στο 7%, ενώ το 2025 σχεδόν ένα στα δέκα αυτοκίνητα που πωλήθηκαν στο Ηνωμένο Βασίλειο έφερε κινεζικό σήμα.
Σπασμωδικές αντιδράσεις
Το μέχρι τώρα ιστορικό, δείχνει μια έκδηλη αμηχανία στη διαχείριση του ζητήματος από την πλευρά των αξιωματούχων της ΕΕ, οι οποίοι έχουν να διαχειριστούν ένα σύνθετο θέμα με πολλές προεκτάσεις, η σημμαντικότερη εκ των οποίων, είναι φυσικά η απώλεια θέσεων εργασίας από τις γραμμές παραγωγής που κλείνουν. Επιπρόσθετα, η εμμονή στην «πράσινη μετάβαση» και οι πομπώδεις εξαγγελίες για απαγόρευση πώλησης αυτοκινήτων με θερμικούς κινητήρες το 2035 έκαναν ακόμη πιο περίπλοκα τα πράγματα και υπήρξε καθυστέρηση μέχρι την αλλαγή ρότας.
Σε επίπεδο αυτοκινητοβιομηχανιών, αναδείχθηκαν χρόνια προβλήματα αρτηριοσκληρωτισμού και αδυναμίας προσαρμογής στο ραγδαία εξελισσόμενο περιβάλλον της αγοράς. Προς τιμή τους – και πρέπει να ειπωθεί αυτό- δεν τάχθηκαν όλοι οι κατασκευαστές υπέρ των δασμών. Ήδη βλέπουμε -παρά το ναρκοπέδιο των συνθηκών- τα πρώτα βήματα για την παραγωγή προσιτών αυτοκινήτων που θα αποτελέσουν την απάντηση στην κινεζική επέλαση. Χάθηκε πολύτιμος χρόνος αλλά όχι η μάχη.
