Ένα site που χαρτογραφεί χιλιάδες κάμερες αναγνώρισης πινακίδων και προτείνει εναλλακτικές διαδρομές – Μείωση του ψηφιακού αποτυπώματος ή αβάντα παρανομίας;
Οι κάμερες αναγνώρισης πινακίδων κυκλοφορίας έχουν εξαπλωθεί τα τελευταία χρόνια σε πολλές χώρες, καταγράφοντας καθημερινά εκατομμύρια διελεύσεις οχημάτων. Για τις αρχές αποτελούν μεταξύ άλλων ένα πολύτιμο εργαλείο για την εξιχνίαση εγκλημάτων και τον εντοπισμό ύποπτων οχημάτων. Για άλλους όμως, αποτελούν μια μορφή συνεχούς παρακολούθησης που εγείρει σοβαρά ερωτήματα για την ιδιωτικότητα.
Μέσα σε αυτό το κλίμα εμφανίστηκε το DeFlock, μια νέα διαδικτυακή πλατφόρμα που επιτρέπει στους οδηγούς να βλέπουν πού βρίσκονται οι κάμερες αυτόματης αναγνώρισης πινακίδων και, εφόσον το επιθυμούν, να σχεδιάζουν διαδρομές που τις αποφεύγουν.
Πώς λειτουργεί
Το Deflock πήρε το όνομά του ως μια κίνηση αντίστασης («De-Flock») ενάντια στη Flock Safety, μια αμερικανική εταιρεία που έχει εγκαταστήσει εκατοντάδες χιλιάδες κάμερες αυτόματης αναγνώρισης πινακίδων (ALPR) στους δρόμους των ΗΠΑ, δημιουργώντας ένα τεράστιο δίκτυο μαζικής επιτήρησης.
Η εισαγωγή των στοιχείων στην πλατφόρμα βασίζεται αποκλειστικά στο crowdsourcing (τη συνεισφορά των χρηστών): όταν οι πολίτες εντοπίζουν μια τέτοια κάμερα, χρησιμοποιούν την εφαρμογή ή την ιστοσελίδα του Deflock για να καταχωρήσουν τη φωτογραφία και τις ακριβείς γεωγραφικές της συντεταγμένες.
Αυτές οι πληροφορίες αποθηκεύονται απευθείας στην ανοιχτή, παγκόσμια βάση δεδομένων του OpenStreetMap με ειδικές ετικέτες (tags), και το Deflock τις αντλεί σε πραγματικό χρόνο για να τις εμφανίσει στον διαδραστικό του χάρτη, ενημερώνοντας την κοινότητα για τα σημεία καταγραφής.
Τι προσφέρει σε όσους το χρησιμοποιούν
Η φιλοσοφία του DeFlock θυμίζει μια συμβατική εφαρμογή πλοήγησης. Ο χρήστης εισάγει σημείο αφετηρίας και προορισμό και το σύστημα υπολογίζει τη συντομότερη διαδρομή.
Η διαφορά βρίσκεται στο ότι ο χάρτης εμφανίζει ταυτόχρονα τις γνωστές θέσεις καμερών αναγνώρισης πινακίδων. Στη συνέχεια προτείνεται μια εναλλακτική διαδρομή η οποία αποφεύγει όσο το δυνατόν περισσότερα σημεία καταγραφής. Ο χρήστης μπορεί μάλιστα να ορίσει μια ζώνη ασφαλείας γύρω από κάθε κάμερα, αυξάνοντας ή μειώνοντας την απόσταση αποφυγής.
Σύμφωνα με τους δημιουργούς της εφαρμογής, η βάση δεδομένων περιλαμβάνει δεκάδες χιλιάδες καταγεγραμμένες κάμερες και εμπλουτίζεται διαρκώς από χρήστες που προσθέτουν νέες τοποθεσίες.
Η μάχη ανάμεσα στην ασφάλεια και την ιδιωτικότητα
Η εμφάνιση του DeFlock έχει αναζωπυρώσει τη συζήτηση γύρω από τη χρήση των συστημάτων επιτήρησης στους δημόσιους δρόμους.
Υποστηρικτές των καμερών επισημαίνουν ότι τα συστήματα αυτά συμβάλλουν στην εξιχνίαση εγκλημάτων, στον εντοπισμό κλεμμένων οχημάτων και στη σύλληψη επικίνδυνων δραστών. Από την άλλη πλευρά, οργανώσεις προστασίας προσωπικών δεδομένων εκφράζουν ανησυχίες για το εύρος της συλλογής πληροφοριών και τη δυνατότητα παρακολούθησης των μετακινήσεων πολιτών που δεν έχουν καμία σχέση με παράνομες δραστηριότητες.
Το DeFlock δεν μπλοκάρει τις κάμερες ούτε επεμβαίνει στη λειτουργία τους. Απλώς αποκαλύπτει τη θέση τους και δίνει στον οδηγό τη δυνατότητα να επιλέξει διαφορετική διαδρομή. Οι δημιουργοί του υποστηρίζουν ότι στόχος είναι η διαφάνεια γύρω από τα δίκτυα επιτήρησης και όχι η παρεμπόδιση των αρχών.
Υπάρχει στην Ελλάδα;
Η φιλοσοφία και ο μηχανισμός του site πρακτικά το κάνει προσβάσιμο από όλους, σε όλο τον κόσμο. Ωστόσο από την στιγμή που βασίζεται στην συνδρομή των χρηστών, το περιεχόμενο του καθορίζεται αποκλειστικά από αυτούς. Μέχρι στιγμής λοιπόν, καταχωρημένες κάμερες υπάρχουν στις ΗΠΑ και στο Πουέρτο Ρίκο.
Επισημαίνεται και πάλι, ότι στους χάρτες του DeFLock, καταχωρούνται μόνο κάμερες αναγνώρισης των πινακίδων κυκλοφορίας και όχι αυτές που χρησιμοποιούνται για έλεγχο παραβάσεων του ΚΟΚ.
Δεν είναι τυχαίο ότι το DeFlock έχει προκαλέσει έντονες αντιδράσεις. Για κάποιους αποτελεί μια ψηφιακή ασπίδα προστασίας της ιδιωτικότητας. Για άλλους, μια υπηρεσία που θα μπορούσε να αξιοποιηθεί και από άτομα που θέλουν να κινούνται μακριά από τα συστήματα επιτήρησης.
Το μόνο βέβαιο είναι ότι η συζήτηση για το πού τελειώνει η δημόσια ασφάλεια και πού αρχίζει η προστασία των προσωπικών δεδομένων βρίσκεται ξανά στο προσκήνιο, με το DeFlock να γίνεται το πιο πρόσφατο πεδίο αντιπαράθεσης.
Τι κρατάμε;
- Το DeFlock χαρτογραφεί κάμερες αναγνώρισης πινακίδων κυκλοφορίας.
- Προτείνει εναλλακτικές διαδρομές που αποφεύγουν τα σημεία καταγραφής.
- Η βάση δεδομένων ενημερώνεται από την κοινότητα των χρηστών.
- Υποστηρικτές του μιλούν για ενίσχυση της ιδιωτικότητας.
- Οι επικριτές θεωρούν ότι μπορεί να περιορίσει την αποτελεσματικότητα των συστημάτων επιτήρησης.
