Τα σύγχρονα χειροκίνητα, εκτός από το να κάνουν τη ζωή σου πιο εύκολή, σε προστατεύουν από το να γίνεις… περίγελος
Κάποτε ήταν ίσως η πιο άβολη στιγμή για όποιον μάθαινε να οδηγεί χειροκίνητο. Πρώτη στο κιβώτιο, πράσινο φανάρι, λίγο λιγότερο γκάζι, λίγο περισσότερο συμπλέκτη και… σιωπή. Ο κινητήρας έσβηνε, οι πίσω κόρναραν και εσύ έψαχνες βιαστικά το κλειδί για να ξαναβάλεις μπροστά.
Στα σύγχρονα αυτοκίνητα, ακόμη κι αυτό έχει γίνει αρκετά δυσκολότερο. Το έσβησες; Πάτα απλώς συμπλέκτη!
Η εξάπλωση του Start/Stop έφερε μαζί της μία δυνατότητα που αρκετοί οδηγοί χρησιμοποιούν χωρίς καν να γνωρίζουν ότι υπάρχει. Σε αρκετά χειροκίνητα μοντέλα, το ίδιο σύστημα που σβήνει τον κινητήρα στο φανάρι μπορεί να αναγνωρίσει και ένα ακούσιο stall (σβήσιμο του κινητήρα, συνήθως από λάθος χειρισμό του συμπλέκτη). Η Ford, για παράδειγμα, την περιγράφει επίσημα ως Stall Recovery. Αν στον οδηγό σβήσει ο κινητήρας, αρκεί να πατήσει τέρμα τον συμπλέκτη και το σύστημα τον επανεκκινεί αυτόματα, χωρίς να χρειαστεί να αγγίξει μίζα ή Start button. Αντίστοιχη λογική συναντάμε και σε μοντέλα της Kia με ISG (Idle Stop & Go). Σε συγκεκριμένες εκδόσεις, μετά από ακούσιο σβήσιμο ο οδηγός αφήνει τον συμπλέκτη και τον ξαναπατά, με τον κινητήρα να παίρνει αυτόματα μπροστά. Σε νεότερα συστήματα η ίδια η Kia χρησιμοποιεί μάλιστα τον όρο Late Restart.
Και δεν μιλάμε για κάτι που εμφανίστηκε μόλις τώρα. Η λειτουργία αυτή συναντάται στην πλειονότητα των νέων – και πλέον λίγων – χειροκίνητων μοντέλων και υπάρχει στην αγορά τουλάχιστον την τελευταία δεκαετία.
Το αυτοκίνητο μπορεί να σε βοηθήσει και πριν σβήσει
Υπάρχει όμως και ένα ακόμη πιο ενδιαφέρον «τρικ». Με το ηλεκτρονικό γκάζι, την ECU και τους αισθητήρες θέσης του συμπλέκτη, ο κινητήρας δεν είναι πλέον ένας παθητικός παρατηρητής της κακής εκκίνησής σου.
Σε ορισμένες εφαρμογές, όταν το σύστημα αντιληφθεί ότι ο συμπλέκτης αρχίζει να «δαγκώνει» και οι στροφές πέφτουν, μπορεί να αυξήσει μόνο του ελαφρά το άνοιγμα της πεταλούδας και τη ροπή του κινητήρα, ώστε να διατηρήσει τις στροφές πάνω από το όριο του stall. Τεχνικές λύσεις αυτού του τύπου χρησιμοποιούν τη θέση του συμπλέκτη ως ένδειξη ότι ο οδηγός θέλει να ξεκινήσει και ανεβάζουν προσωρινά τις στροφές λίγο πάνω από το κανονικό ρελαντί. Αυτό είναι που συχνά περιγράφουμε ως anti-stall. Δεν πρέπει να συγχέεται με το αυτόματο rev-matching των σπορ μοντέλων, το οποίο δίνει την αυτόματη «γκαζιά» στα κατεβάσματα για να συγχρονίσει τις στροφές κινητήρα και κιβωτίου.
Ούτε στην ανηφόρα σε αφήνει… μόνο
Πρόσθεσε στην εξίσωση και το Hill Start Assist. Σε μία ανηφορική εκκίνηση, το σύστημα μπορεί να κρατήσει τα φρένα ενεργοποιημένα για περίπου δύο ή τρία δευτερόλεπτα αφού αφήσεις το πεντάλ, δίνοντάς σου χρόνο να βρεις το σημείο εμπλοκής του συμπλέκτη χωρίς το αυτοκίνητο να κυλήσει προς τα πίσω. Κάπως έτσι, μία διαδικασία που κάποτε απαιτούσε αρκετό συντονισμό ανάμεσα σε συμπλέκτη, γκάζι και χειρόφρενο έχει αποκτήσει αρκετές ηλεκτρονικές δικλείδες ασφαλείας.
Φυσικά, οι νόμοι της μηχανικής δεν καταργήθηκαν. Αν αφήσεις απότομα τον συμπλέκτη χωρίς αρκετή ροπή, μπορείς ακόμη να σβήσεις ένα σύγχρονο χειροκίνητο. Απλώς πλέον το αυτοκίνητο θα προσπαθήσει πρώτα να σε σώσει – και αν δεν τα καταφέρει, σε αρκετές περιπτώσεις θα ξαναβάλει μόνο του μπροστά τον κινητήρα.
Οπότε ναι: μπορεί ακόμη να σου σβήσει το αυτοκίνητο στο φανάρι ή την εκκίνηση, αλλά πλέον δε θα ψάχνεσαι, δε θα αγχωθείς και σε καμία περίπτωση δε θα γίνεις «ρεζίλι» στους φίλους σου.
