Το φανάρι δείχνει κόκκινο, αλλά ο τροχονόμος σε καλεί να προχωρήσεις. Πρέπει να υπακούσεις και υπάρχει περίπτωση να λάβεις κλήση από την κάμερα;
Η εικόνα μπορεί να προκαλέσει σύγχυση ακόμη και σε έμπειρο οδηγό. Βρίσκεσαι σταματημένος σε έναν φωτεινό σηματοδότη, το φανάρι εξακολουθεί να δείχνει κόκκινο, αλλά ο τροχονόμος που ρυθμίζει την κυκλοφορία σού κάνει νόημα να περάσεις. Αν προχωρήσεις, μοιάζει σαν να παραβιάζεις τον σηματοδότη. Αν παραμείνεις ακίνητος, όμως, αγνοείς την εντολή του αστυνομικού και ενδέχεται να εμποδίσεις ολόκληρη τη ροή της κυκλοφορίας. Ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δίνει ξεκάθαρη απάντηση: υπερισχύει η υπόδειξη του τροχονόμου.
Η σειρά προτεραιότητας στον δρόμο
Σύμφωνα με το άρθρο 6 του ισχύοντος ΚΟΚ, τα σήματα και οι υποδείξεις των τροχονόμων που ρυθμίζουν την κυκλοφορία υπερισχύουν των φωτεινών σηματοδοτών, των πινακίδων, των διαγραμμίσεων και ακόμη και των γενικών κανόνων κυκλοφορίας. Επομένως, όταν ο τροχονόμος σού δώσει σαφή εντολή να περάσεις, οφείλεις να προχωρήσεις ακόμη και αν το φανάρι είναι κόκκινο. Νομικά δεν θεωρείται ότι παραβιάζεις τον σηματοδότη, αφού εκείνη τη στιγμή η κυκλοφορία ρυθμίζεται με διαφορετικό τρόπο από το αρμόδιο όργανο. Το ίδιο ισχύει και στην αντίστροφη περίπτωση: αν το φανάρι είναι πράσινο αλλά ο τροχονόμος σού κάνει νόημα να σταματήσεις, πρέπει να ακινητοποιήσεις το όχημά σου. [Ν. 5209/2025, άρθρο 6] Η συνήθης σειρά ισχύος είναι, λοιπόν: τροχονόμος, φωτεινός σηματοδότης, πινακίδες και διαγραμμίσεις, γενικοί κανόνες προτεραιότητας.
Γιατί μπορεί να σε στείλει με κόκκινο
Η αντίθετη προς το φανάρι ρύθμιση επιτρέπεται μόνο σε ειδικές ή έκτακτες περιπτώσεις. Μπορεί να έχει συμβεί τροχαίο, να έχει ακινητοποιηθεί κάποιο όχημα, να εκτελούνται έργα, να περνά αυτοκινητοπομπή ή να έχει δημιουργηθεί συμφόρηση που πρέπει να αποσυμφορηθεί χειροκίνητα. Ο ΚΟΚ προβλέπει ότι, αν δεν είναι δυνατό να απενεργοποιηθούν προηγουμένως οι σηματοδότες, ο τροχονόμος πρέπει να δίνει σαφή σήματα και να έχει βεβαιωθεί ότι η ενέργειά του δεν δημιουργεί κίνδυνο ατυχήματος. Αυτό δεν σημαίνει, όμως, ότι ο οδηγός περνά τη διασταύρωση χωρίς να ελέγξει. Προχωρεί αργά και με αυξημένη προσοχή, επειδή ένας πεζός ή οδηγός από άλλη κατεύθυνση μπορεί να μην έχει αντιληφθεί ότι η κυκλοφορία ρυθμίζεται από τροχονόμο.
Τι κάνεις αν το σήμα δεν είναι ξεκάθαρο
Δεν αρκεί η απλή παρουσία ενός αστυνομικού κοντά στη διασταύρωση. Πρέπει να είναι προφανές ότι ρυθμίζει την κυκλοφορία και ότι η υπόδειξη απευθύνεται στη δική σου λωρίδα ή κατεύθυνση. Η κίνηση του χεριού προς συγκεκριμένη κατεύθυνση σημαίνει ότι τα οχήματα πρέπει να κινηθούν προς την κατεύθυνση που υποδεικνύεται. Αν, όμως, δεν είσαι βέβαιος ότι το σήμα αφορά εσένα, παραμένεις σταματημένος μέχρι να λάβεις σαφή επιβεβαίωση. Δεν ξεκινάς απλώς επειδή κινήθηκαν τα διπλανά αυτοκίνητα ή επειδή κάποιος άλλος οδηγός σού έκανε νόημα. Μόλις η εντολή γίνει ξεκάθαρη, πρέπει να συμμορφωθείς. Η μη συμμόρφωση με τις υποδείξεις τροχονόμου αποτελεί παράβαση κατηγορίας Ε2-Β, για την οποία προβλέπονται πρόστιμο 150 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 20 ημέρες.
Μπορεί να σε καταγράψει η κάμερα;
Ναι, είναι τεχνικά πιθανό. Μια κάμερα ελέγχου ερυθρού σηματοδότη μπορεί να ανιχνεύσει ότι το όχημα πέρασε τη γραμμή διακοπής ενώ το φανάρι ήταν κόκκινο. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι το πρόστιμο είναι αυτομάτως έγκυρο. Το σύστημα καταγράφει ένα περιστατικό ως πιθανή παράβαση. Το νεότερο πλαίσιο για τις κάμερες προβλέπει ότι το υλικό πρέπει να περνά από τελικό έλεγχο εγκυρότητας από χειριστή πριν βεβαιωθεί η παράβαση. Αν στο πλάνο φαίνεται ο τροχονόμος να ρυθμίζει τη διασταύρωση, το περιστατικό κανονικά δεν πρέπει να μετατραπεί σε κλήση. [Ν. 5256/2025, άρθρο 6] Υπάρχει, πάντως, πιθανότητα ο τροχονόμος να βρίσκεται εκτός του οπτικού πεδίου της κάμερας ή το σύστημα να έχει κρατήσει μόνο ένα στιγμιότυπο του αυτοκινήτου. Σε αυτή την περίπτωση μπορεί να εκδοθεί λανθασμένα Πράξη Βεβαίωσης Παράβασης. Το γεγονός ότι είδες φλας από την κάμερα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θα λάβεις πρόστιμο. Δείχνει μόνο ότι ενεργοποιήθηκε η καταγραφή.
Τι κάνεις αν σου έρθει κλήση
Αν λάβεις ψηφιακή κλήση, δεν την αγνοείς. Υποβάλλεις ένσταση, εξηγώντας ότι κατά τη συγκεκριμένη ώρα και στη συγκεκριμένη διασταύρωση η κυκλοφορία ρυθμιζόταν από τροχονόμο, ο οποίος σου έδωσε σαφή εντολή να προχωρήσεις. Μέσω του ηλεκτρονικού συστήματος ο οδηγός έχει δικαίωμα πρόσβασης στα βίντεο, στις φωτογραφίες και στα μεταδεδομένα που πιστοποιούν τον τόπο και τον χρόνο του περιστατικού. Μπορεί επίσης να επισυνάψει δικά του αποδεικτικά στοιχεία, όπως καταγραφή από dashcam, μαρτυρίες επιβατών ή άλλο διαθέσιμο υλικό. Χρήσιμο είναι να ζητήσει να εξεταστεί ολόκληρη η χρονική ακολουθία της καταγραφής και όχι μόνο η φωτογραφία στην οποία το όχημα φαίνεται να περνά τη γραμμή. Η προθεσμία για ένσταση είναι ιδιαίτερα σύντομη: τρεις ημέρες. Στην ηλεκτρονική επίδοση, ο νόμος προβλέπει ότι μετά την πάροδο δέκα εργάσιμων ημερών από την κοινοποίηση στη θυρίδα του πολίτη αρχίζει η συγκεκριμένη τριήμερη προθεσμία. Σε κάθε περίπτωση, η ασφαλέστερη επιλογή είναι να κινηθείς μόλις δεις την πράξη. Αν η ένσταση γίνει δεκτή, η κλήση ανακαλείται και αίρονται οι κυρώσεις. [Ν. 5256/2025, άρθρο 13]
Ποιο θα ήταν κανονικά το πρόστιμο
Η πραγματική παραβίαση κόκκινου σηματοδότη τιμωρείται με πρόστιμο 700 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 60 ημέρες. Οι ποινές αυτές, όμως, αφορούν τον οδηγό που περνά χωρίς να επιτρέπεται. Δεν εφαρμόζονται όταν ο οδηγός κινήθηκε κατόπιν νόμιμης και σαφούς υπόδειξης τροχονόμου. Το συμπέρασμα είναι απλό: όταν ο τροχονόμος ρυθμίζει την κυκλοφορία, ακολουθείς εκείνον και όχι το φανάρι. Περνάς προσεκτικά, χωρίς απότομη επιτάχυνση, και αν υπάρξει λανθασμένη καταγραφή από κάμερα, έχεις το δικαίωμα να προσβάλεις την κλήση και να ζητήσεις να εξεταστεί ολόκληρο το περιστατικό.
