Το VDX πήρε την απαραίτητη πιστοποίηση για τη λειτουργία eVTOL και φιλοδοξεί να γίνει ο βασικός κόμβος ενός δικτύου ιπτάμενων ταξί που θα παρακάμπτει την κυκλοφορία στους δρόμους του Ντουμπάι
Η ιδέα των ιπτάμενων ταξί ακούγεται εδώ και χρόνια σαν υπόσχεση από το μέλλον. Στο Ντουμπάι, όμως, το επόμενο βήμα γίνεται πλέον πολύ πιο συγκεκριμένο.
Το VDX, ένα ειδικά σχεδιασμένο vertiport δίπλα στο Dubai International Airport, έλαβε την απαιτούμενη πιστοποίηση από την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, ανοίγοντας τον δρόμο για τη λειτουργία ηλεκτρικών αεροσκαφών κάθετης απογείωσης και προσγείωσης, γνωστών ως eVTOL.
Η εγκατάσταση αναπτύσσεται από τη Skyports Infrastructure σε συνεργασία με την Roads and Transport Authority του Ντουμπάι και προορίζεται να αποτελέσει τον κεντρικό κόμβο του μελλοντικού δικτύου Air Taxi της πόλης. Παράλληλα, τρία ακόμη vertiports βρίσκονται υπό ανάπτυξη σε διαφορετικά σημεία του Ντουμπάι.
Τι είναι τα eVTOL
Ο όρος eVTOL προέρχεται από τις λέξεις electric Vertical Take-Off and Landing και περιγράφει ηλεκτρικά αεροσκάφη που μπορούν να απογειώνονται και να προσγειώνονται κάθετα.
Με απλά λόγια, πρόκειται για μια κατηγορία οχημάτων που επιχειρεί να συνδυάσει ορισμένα από τα πλεονεκτήματα ενός ελικοπτέρου με την ηλεκτρική πρόωση και τη μεγαλύτερη αυτοματοποίηση που προσφέρουν οι σύγχρονες τεχνολογίες.
Δεν χρειάζονται συμβατικό διάδρομο απογείωσης, καθώς μπορούν να ανυψωθούν σχεδόν κατακόρυφα από έναν σχετικά μικρό χώρο. Αυτό τα καθιστά ιδιαίτερα ενδιαφέροντα για αστικές μετακινήσεις μικρών αποστάσεων, όπου η κατασκευή μεγάλων αεροδρομιακών υποδομών δεν θα ήταν εφικτή.
Τα περισσότερα eVTOL χρησιμοποιούν πολλαπλούς ηλεκτροκινητήρες και έλικες ή ρότορες, σκεφτείτε κάτι σαν μεγάλο, επιβατικό drome. Ανάλογα με τη σχεδίασή τους, σε κάποια μοντέλα οι ίδιοι οι κινητήρες ή οι έλικες αλλάζουν γωνία κατά τη μετάβαση από την αιώρηση στην κανονική πτήση.
Το πλεονέκτημά τους έναντι ενός συμβατικού ελικοπτέρου είναι ότι κάνουν λιγότερο θόρυβο, έχουν μηδενικές εκπομπές ρύπων και χαμηλότερες απαιτήσεις συντήρησης, χάρη στην ηλεκτρική πρόωση.
Και τι ακριβώς είναι ένα vertiport;
Αν τα eVTOL είναι τα «ιπτάμενα ταξί», το vertiport είναι ουσιαστικά η…. «πιάτσα» τους. Πρόκειται για εγκατάσταση ειδικά σχεδιασμένη για αεροσκάφη κάθετης απογείωσης και προσγείωσης, αντίστοιχη σε φιλοσοφία με ένα ελικοδρόμιο , αλλά προσαρμοσμένη στις ανάγκες των νέων ηλεκτρικών αεροσκαφών.
Το VDX έχει σχεδιαστεί εξαρχής για εμπορική λειτουργία και όχι ως προσωρινός χώρος δοκιμών. Το τετραώροφο κτίριο καλύπτει περίπου 3.100 τετραγωνικά μέτρα και περιλαμβάνει δύο ειδικές ζώνες απογείωσης και προσγείωσης, υποδομές ταχείας φόρτισης για ηλεκτρικά αεροσκάφη και χώρους εξυπηρέτησης επιβατών.
Η Skyports υπολογίζει ότι, όταν το σύστημα λειτουργήσει σε πλήρη ανάπτυξη, το VDX θα μπορεί να εξυπηρετεί έως και 170.000 επιβάτες τον χρόνο.
Η σημασία της πιστοποίησης
Η συγκεκριμένη έγκριση έχει ιδιαίτερη σημασία, επειδή μέχρι σήμερα μεγάλο μέρος της συζήτησης γύρω από τα eVTOL επικεντρωνόταν στα ίδια τα αεροσκάφη.
Η ύπαρξη όμως ενός ασφαλούς και πιστοποιημένου δικτύου υποδομών είναι εξίσου κρίσιμη. Χωρίς χώρους απογείωσης, προσγείωσης, φόρτισης και διαχείρισης επιβατών, τα ιπτάμενα ταξί δεν μπορούν να περάσουν από το στάδιο των δοκιμών σε καθημερινή εμπορική χρήση.
Για την πιστοποίηση του VDX εξετάστηκαν η φυσική υποδομή, οι διαδικασίες λειτουργίας και τα συστήματα διαχείρισης ασφάλειας.
Τα αεροσκάφη θα έρθουν από την Joby
Το πτητικό μέρος του σχεδίου έχει αναλάβει η Joby Aviation, η αμερικανική εταιρεία που αναπτύσσει εδώ και πάνω από 15 χρόνια αμιγώς ηλεκτρικά eVTOL.
Η Joby έχει υπογράψει αποκλειστική συμφωνία εξαετούς διάρκειας για την αγορά του Ντουμπάι και αναμένεται να προμηθεύσει και να διαχειρίζεται τον στόλο των ιπτάμενων ταξί.
Το σχέδιο προβλέπει πτήσεις μικρών αποστάσεων μεταξύ διαφορετικών σημείων της πόλης, με στόχο οι επιβάτες να μπορούν να παρακάμπτουν την οδική συμφόρηση και να μετακινούνται πολύ ταχύτερα από ό,τι με αυτοκίνητο.
Πόσο κοντά είμαστε στα πραγματικά ιπτάμενα ταξί;
Αρκετά. Ωστόσο απομένουν ακόμη κρίσιμες παράμετροι, όπως η πιστοποίηση των ίδιων των αεροσκαφών, η ανάπτυξη και διαχείριση του στόλου, ο έλεγχος του εναέριου χώρου και φυσικά το οικονομικό μοντέλο της υπηρεσίας.
Το Ντουμπάι πάντως, στοχεύει σε εμπορική λειτουργία μέσα στο 2026. Αν το χρονοδιάγραμμα τηρηθεί, θα μπορούσε να γίνει η πρώτη πόλη στον κόσμο με οργανωμένο δίκτυο επανδρωμένων αστικών αεροταξί.
Το ενδιαφέρον στην περίπτωση του VDX είναι ότι η συζήτηση περνά πλέον από το «μπορούν να πετάξουν;» στο πολύ πιο πρακτικό «πώς θα ενταχθούν σε μια πραγματική πόλη;».
Τι κρατάμε
- Το VDX στο Ντουμπάι πιστοποιήθηκε για λειτουργία eVTOL.
- Τα eVTOL είναι ηλεκτρικά αεροσκάφη κάθετης απογείωσης και προσγείωσης.
- Δεν χρειάζονται συμβατικό διάδρομο και μπορούν να λειτουργούν από μικρότερα αστικά vertiports.
- Το VDX θα μπορεί σε πλήρη λειτουργία να εξυπηρετεί έως 170.000 επιβάτες ετησίως.
- Η Joby Aviation θα αναλάβει τον στόλο των ιπτάμενων ταξί, με στόχο εμπορική λειτουργία μέσα στο 2026.
