Οι κάμερες ταχύτητας διαθέτουν συγκεκριμένα όρια ακρίβειας, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι οι οδηγοί έχουν δικαίωμα να ξεπερνούν το όριο του δρόμου.
Η συνεχής επέκταση των συστημάτων αυτόματης καταγραφής παραβάσεων δημιουργεί εύλογα ερωτήματα σχετικά με τον τρόπο λειτουργίας τους. Ένα από τα συχνότερα αφορά το εάν υπάρχει ανοχή στις κάμερες ταχύτητας, ώστε να αποφεύγεται η επιβολή προστίμων εξαιτίας μιας πιθανής απόκλισης στη μέτρηση. Η απάντηση χρειάζεται μια σημαντική διευκρίνιση. Οι συσκευές μέτρησης μπορεί να διαθέτουν ένα τεχνικό περιθώριο σφάλματος, αλλά αυτό δεν αποτελεί επιπλέον επιτρεπόμενη ταχύτητα για τον οδηγό. Το νόμιμο όριο παραμένει εκείνο που αναγράφεται στην πινακίδα.
Τεχνική ανοχή και όχι «δωρεάν» χιλιόμετρα
Κάθε πιστοποιημένο σύστημα μέτρησης ταχύτητας λειτουργεί με συγκεκριμένες τεχνικές προδιαγραφές και όρια ακρίβειας. Όπως συμβαίνει με κάθε συσκευή μέτρησης, υπάρχει η πιθανότητα μιας μικρής απόκλισης ανάμεσα στην καταγεγραμμένη και την πραγματική ταχύτητα του οχήματος. Για τον λόγο αυτό, κατά τη βεβαίωση μιας παράβασης μπορεί να λαμβάνεται υπόψη το προβλεπόμενο περιθώριο αβεβαιότητας της συσκευής. Σκοπός του δεν είναι να επιτρέψει στους οδηγούς να κινούνται γρηγορότερα, αλλά να διασφαλίσει ότι η παράβαση βασίζεται σε αξιόπιστη μέτρηση. Δεν υπάρχει, επομένως, ένας καθολικός κανόνας σύμφωνα με τον οποίο όλες οι κάμερες επιτρέπουν συγκεκριμένα επιπλέον km/h. Το περιθώριο μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τον εξοπλισμό, την τεχνολογία που χρησιμοποιείται, την πιστοποίηση και τις ρυθμίσεις του συστήματος.
Τι προβλέπει ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας;
Ο Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας δεν αναγνωρίζει κάποιο δικαίωμα υπέρβασης του ορίου. Αν η πινακίδα αναγράφει 50 km/h, αυτή είναι η ανώτατη επιτρεπόμενη ταχύτητα. Οποιαδήποτε ταχύτητα πάνω από αυτή βρίσκεται, από νομικής πλευράς, εκτός του επιτρεπόμενου ορίου. Αυτό σημαίνει ότι δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως δεδομένοι οι άτυποι «κανόνες» που συχνά κυκλοφορούν μεταξύ των οδηγών, όπως ότι οι κάμερες δεν καταγράφουν μικρές υπερβάσεις ή ότι ενεργοποιούνται μόνο όταν το όχημα κινείται αισθητά γρηγορότερα. Ακόμη και αν σε ένα σύστημα εφαρμόζεται κάποια τεχνική διόρθωση, αυτή αφορά την αξιοπιστία του αποδεικτικού αποτελέσματος και όχι την αύξηση του νόμιμου ορίου ταχύτητας.
Είναι όλες οι κάμερες ίδιες;
Οι κάμερες που χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο της ταχύτητας δεν λειτουργούν απαραίτητα με τον ίδιο τρόπο. Υπάρχουν σταθερές κάμερες, φορητές συσκευές ραντάρ, συστήματα με λέιζερ, αλλά και κάμερες που υπολογίζουν τη μέση ταχύτητα ενός οχήματος σε ένα συγκεκριμένο τμήμα του δρόμου. Κάθε σύστημα έχει διαφορετικά τεχνικά χαρακτηριστικά, ακρίβεια και διαδικασία πιστοποίησης. Συνεπώς, μια ενδεχόμενη απόκλιση δεν είναι υποχρεωτικά ίδια σε όλες τις συσκευές. Οι ακριβείς ρυθμίσεις μιας κάμερας επίσης δεν αποτελούν ένα γενικό όριο στο οποίο μπορεί να βασιστεί ο οδηγός. Ο μοναδικός ασφαλής και νόμιμος τρόπος αποφυγής μιας παράβασης είναι η τήρηση της ισχύουσας σήμανσης.
Γιατί το κοντέρ μπορεί να δείχνει περισσότερα;
Μέρος της σύγχυσης προέρχεται από την ένδειξη του ταχύμετρου του αυτοκινήτου. Τα κοντέρ είναι συνήθως ρυθμισμένα ώστε να εμφανίζουν ταχύτητα ίση ή λίγο υψηλότερη από την πραγματική και όχι χαμηλότερη. Έτσι, ένα αυτοκίνητο του οποίου το ταχύμετρο δείχνει 100 km/h μπορεί στην πραγματικότητα να κινείται ελαφρώς πιο αργά. Η διαφορά δεν είναι σταθερή και μπορεί να επηρεάζεται από το μοντέλο, την εργοστασιακή ρύθμιση, τις διαστάσεις των τροχών και τη φθορά των ελαστικών. Αυτό εξηγεί γιατί δύο αυτοκίνητα που εμφανίζουν την ίδια ένδειξη στο κοντέρ ενδέχεται να μην κινούνται με ακριβώς την ίδια πραγματική ταχύτητα. Δεν σημαίνει, όμως, ότι η κάμερα έχει υποχρεωτικά «χαρίσει» την υπέρβαση. Παρόμοια προσοχή χρειάζεται και με τις εφαρμογές GPS. Μπορεί να προσφέρουν αρκετά ακριβή ένδειξη σε σταθερή πορεία, αλλά παρουσιάζουν πιθανή καθυστέρηση κατά την επιτάχυνση ή την επιβράδυνση και επηρεάζονται από την ποιότητα του δορυφορικού σήματος.
Πώς λειτουργούν οι κάμερες μέσης ταχύτητας;
Τα συστήματα μέσης ταχύτητας δεν ελέγχουν μόνο μια στιγμιαία ένδειξη. Καταγράφουν το όχημα στην αρχή και στο τέλος ενός οδικού τμήματος και υπολογίζουν τον χρόνο που χρειάστηκε για να καλύψει τη συγκεκριμένη απόσταση. Αν ο χρόνος είναι μικρότερος από εκείνον που αντιστοιχεί στο επιτρεπόμενο όριο, προκύπτει ότι η μέση ταχύτητα του οχήματος ήταν υψηλότερη. Σε αυτή την περίπτωση, το φρενάρισμα μόνο μπροστά από την κάμερα δεν αλλάζει το αποτέλεσμα. Η συγκεκριμένη τεχνολογία έχει στόχο να περιορίσει την υπερβολική ταχύτητα σε ολόκληρα τμήματα του δρόμου και όχι αποκλειστικά στο σημείο όπου βρίσκεται μια συσκευή καταγραφής.
Ποιες είναι οι κυρώσεις για υπέρβαση του ορίου;
Με βάση τον ισχύοντα ΚΟΚ, η υπέρβαση του ορίου έως 20 km/h τιμωρείται με πρόστιμο 150 ευρώ. Για υπέρβαση πάνω από 20 και έως 30 km/h προβλέπονται 150 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 20 ημέρες. Για υπέρβαση πάνω από 30 και έως 50 km/h, το πρόστιμο διαμορφώνεται στα 350 ευρώ, μαζί με αφαίρεση του διπλώματος για 30 ημέρες. Αν η υπέρβαση ξεπερνά τα 50 km/h, επιβάλλονται 700 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 60 ημέρες. Οι ποινές γίνονται ακόμη αυστηρότερες σε ιδιαίτερα υψηλές ταχύτητες και σε περίπτωση υποτροπής.
Τι πρέπει τελικά να κρατήσει ο οδηγός;
Η τεχνική ανοχή μιας κάμερας δεν πρέπει να συγχέεται με ανοχή του ΚΟΚ. Αποτελεί δικλίδα για την εγκυρότητα της μέτρησης και δεν μεταβάλλει το αναγραφόμενο όριο ταχύτητας. Δεν υπάρχει ένα ενιαίο, εγγυημένο περιθώριο που να ισχύει για κάθε κάμερα και κάθε δρόμο. Γι’ αυτό ο οδηγός δεν πρέπει να επιχειρεί να υπολογίσει πότε θα ενεργοποιηθεί μια συσκευή, αλλά να διατηρεί την ταχύτητα του οχήματος εντός του νόμιμου ορίου.
