Υπάρχουν μοτοσυκλέτες που είναι απλώς παλιές. Υπάρχουν όμως κάποιες έρχονται από άλλη εποχή, σχεδόν από άλλο κόσμο. Ένα τέτοιο κομμάτι ετοιμάζεται να “βγει στο σφυρί” μέσω της Bonhams, στο πλαίσιο της δημοπρασίας της συλλογής Rex Judd τον Απρίλιο.
Του Λευτέρη Γριμπάπη
Ανάμεσα στα πιο εντυπωσιακά εκθέματα ξεχωρίζει μία Holden “motor bicycle”. Κατασκευάστηκε από την The Motor Traction Company Ltd το 1902. Πρόκειται για μία από τις πιο τολμηρές μηχανολογικά δημιουργίες της πρώιμης εποχής της μοτοσυκλέτας. Ο λόγος γίνεται ξεκάθαρος με μία ματιά στον κινητήρα.
Μιλάμε για έναν flat-four 1.172,8cc, κάτι σχεδόν αδιανόητο για την εποχή. Τότε, οι περισσότερες μοτοσυκλέτες είχαν έναν ή δύο κυλίνδρους. Η ιδέα τετρακύλινδρου σε τέτοια διάταξη δείχνει πόσο μπροστά σκεφτόταν ο σχεδιαστής.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Η σύλληψη της ιδέας ανήκει στον μηχανικό Colonel Henry Capel Lofft Holden, ήδη από τα μέσα της δεκαετίας του 1890. Η διάταξη με τους αντικριστούς κυλίνδρους σε οριζόντια θέση θεωρείται από τις πρώτες του είδους. Μάλιστα, το πρωτότυπο του 1895 συχνά αναφέρεται ως η πρώτη βρετανική μοτοσυκλέτα.
Η έκδοση του 1902 είχε εξελιχθεί. Σε αντίθεση με τα πρώτα μοντέλα που βασίζονταν σε αερόψυξη, εδώ βλέπουμε υδρόψυξη. Για την εποχή, αυτό αποτελούσε σημαντική αναβάθμιση, αφού οι κινητήρες υπερθερμαίνονταν πολύ εύκολα.
Το πλαίσιο είναι απλό, σχεδόν πρωτόγονο, με έναν μικρό πίσω τροχό. Εκεί βρίσκεται μία ακόμη ιδιαιτερότητα. Αντί για ιμάντα, η μετάδοση γίνεται απευθείας μέσω μπιελών και στροφάλων. Ο πίσω τροχός λειτουργεί ουσιαστικά και ως βολάν. Η λύση αυτή, επηρεασμένη από τις ατμομηχανές, βοηθούσε στη μεταφορά της ισχύος. Δημιουργούσε όμως σοβαρό θέμα στον έλεγχο σε χαμηλές ταχύτητες. Δεν υπήρχε συμπλέκτης, ούτε κιβώτιο πολλαπλών σχέσεων. Ο αναβάτης έπρεπε να προσαρμοστεί σε μία εντελώς διαφορετική λογική.
Πάνω από τον κινητήρα βρίσκονται τρία χαρακτηριστικά τριγωνικά κουτιά. Πίσω φιλοξενείται το σύστημα ανάφλεξης με μπαταρία. Στο κέντρο υπάρχει το δοχείο νερού. Μπροστά συναντάμε το ρεζερβουάρ καυσίμου μαζί με ένα επιφανειακό καρμπυρατέρ. Όλα δείχνουν πόσο πειραματική ήταν η κατασκευή.
Σε αντίθεση με σύγχρονες μοτοσυκλέτες άνω των 1000cc, οι επιδόσεις δεν ήταν το ζητούμενο. Το όριο ταχύτητας τότε ήταν μόλις 20km/h. Οι κατασκευαστές ανέφεραν ότι μπορούσε να κινηθεί από πολύ χαμηλή ταχύτητα μέχρι περίπου 40–48km/h. Η ισχύς φημολογείται γύρω στους 3 ίππους, χωρίς όμως σαφή τεκμηρίωση.
Οπτικά θυμίζει μίξη ποδηλάτου με ατμοκίνητο όχημα. Οι χειρισμοί περνούσαν απευθείας στο τιμόνι, με ρυθμίσεις για ανάφλεξη και χρονισμό σπινθήρα. Εκείνη την εποχή δεν υπήρχαν ακόμη στάνταρ διακόπτες ή μανέτες όπως τις γνωρίζουμε σήμερα.
Η παραγωγή σταμάτησε το 1902. Οι εξελίξεις έτρεχαν γρήγορα, με ελαφρύτερους και πιο πρακτικούς κινητήρες να κυριαρχούν. Η τιμή έπαιξε επίσης σημαντικό ρόλο. Στις 75 λίρες, ήταν ακριβή επιλογή, όταν ο ανταγωνισμός κινούνταν μεταξύ 40 και 45 λιρών.
Η συγκεκριμένη μοτοσυκλέτα πέρασε στα χέρια του Rex Judd στα τέλη της δεκαετίας του ’20 ή στις αρχές του ’30. Συμμετείχε στο Pioneer Run του 1938. Ολοκλήρωσε τη διαδρομή μέχρι το Brighton με μία μόνο στάση για νερό, κερδίζοντας το ασημένιο μετάλλιο.
Τέτοια κομμάτια εμφανίζονται σπάνια σε δημοπρασίες. Όταν συνδυάζουν σπάνια τεχνολογία μαζί με ιστορία, το ενδιαφέρον ανεβαίνει κατακόρυφα. Η εκτίμηση της Bonhams κυμαίνεται μεταξύ 45.000 και 80.000 ευρώ. Όταν πέσει το σφυρί, συν τις προμήθειες, δεν αποκλείεται να ξεπεράσει τις 85.000 ευρώ.
