Η βάση στήριξης δεν νομιμοποιεί κάθε χρήση του κινητού. Σημασία έχει τι ακριβώς κάνεις στην οθόνη, ακόμη και όταν περιμένεις στο κόκκινο.
Η χρήση του κινητού κατά την οδήγηση αποτελεί μία από τις παραβάσεις που τιμωρούνται αυστηρότερα από τον νέο ΚΟΚ. Ωστόσο, υπάρχει ένα σημείο που προκαλεί σύγχυση: τι συμβαίνει όταν το κινητό βρίσκεται νόμιμα τοποθετημένο σε βάση και ο οδηγός απλώς ακουμπά την οθόνη ενώ περιμένει στο κόκκινο; Η απάντηση δεν είναι ένα απόλυτο «ναι» ή «όχι». Η τοποθέτηση στη βάση επιτρέπεται, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι ο οδηγός μπορεί να διαβάζει μηνύματα, να γράφει στο WhatsApp ή να περιηγείται στα κοινωνικά δίκτυα. Η εξαίρεση του ΚΟΚ αφορά συγκεκριμένες λειτουργίες και όχι οποιαδήποτε χρήση της συσκευής.
Τι αναφέρει ο νέος ΚΟΚ
Το άρθρο 17 του ισχύοντος Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας προβλέπει ότι η χρήση κινητού ή άλλης συσκευής τηλεπικοινωνίας κατά την οδήγηση επιτρέπεται μόνο όταν η συσκευή:
- βρίσκεται σε ειδική βάση για ανοικτή ακρόαση,
- χρησιμοποιείται για τη λειτουργία εφαρμογής πλοήγησης,
- ή συνδέεται με ασύρματο ακουστικό επικοινωνίας.
Παράλληλα, ο οδηγός οφείλει να έχει τον πλήρη έλεγχο του οχήματος και πλήρη ελευθερία κινήσεων, ώστε να μπορεί να πραγματοποιήσει οποιονδήποτε αναγκαίο χειρισμό. Επομένως, η βάση στήριξης είναι απαραίτητη για τη νόμιμη χρήση της πλοήγησης ή της ανοικτής ακρόασης, αλλά δεν λειτουργεί ως γενική άδεια για να χρησιμοποιούμε το smartphone όπως θα το χρησιμοποιούσαμε εκτός αυτοκινήτου.
Τι επιτρέπεται να κάνεις στη βάση
Εφόσον το κινητό είναι σταθερά τοποθετημένο στη βάση, μια σύντομη εντολή που αφορά την πλοήγηση βρίσκεται μέσα στο πλαίσιο της εξαίρεσης του ΚΟΚ. Για παράδειγμα, το πάτημα ενός πλήκτρου για την επιλογή εναλλακτικής διαδρομής, την ακύρωση μιας οδηγίας ή την επαναφορά του χάρτη δεν συνιστά αυτομάτως παράνομη χρήση. Το ίδιο ισχύει για την ενεργοποίηση ή τον τερματισμό μιας κλήσης μέσω ανοικτής ακρόασης, εφόσον απαιτείται μία απλή κίνηση και το κινητό παραμένει στη βάση. Ακόμη ασφαλέστερη επιλογή είναι η χρήση των χειριστηρίων του τιμονιού ή των φωνητικών εντολών. Υπάρχει, όμως, μια σημαντική προϋπόθεση: η αλληλεπίδραση πρέπει να είναι σύντομη και να μην αποσπά ουσιαστικά την προσοχή του οδηγού. Αν κάποιος ασχολείται επίμονα με τα μενού της συσκευής, ακόμη και για να ρυθμίσει τον προορισμό, μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν έχει τον απαιτούμενο έλεγχο του οχήματος.
Τι απαγορεύεται, ακόμη και με το κινητό στη βάση
Η αποστολή ή η ανάγνωση μηνύματος, η περιήγηση στα κοινωνικά δίκτυα, η παρακολούθηση βίντεο, η πληκτρολόγηση email και γενικότερα η χρήση εφαρμογών που δεν σχετίζονται με πλοήγηση ή ανοικτή ακρόαση δεν καλύπτονται από την εξαίρεση. Με απλά λόγια, δεν αλλάζει κάτι επειδή το κινητό δεν βρίσκεται στο χέρι. Αν ο οδηγός σκρολάρει στο Instagram, απαντά σε μήνυμα ή ψάχνει ένα βίντεο ενώ η συσκευή είναι στερεωμένη στο ταμπλό, μπορεί να βεβαιωθεί παράβαση. Το ίδιο ισχύει και για τα smartwatch ή άλλες φορητές συσκευές τηλεπικοινωνίας. Ο ΚΟΚ δεν περιορίζεται στο συμβατικό smartphone, αλλά καλύπτει και τις υπόλοιπες ηλεκτρονικές συσκευές που μπορούν να αποσπάσουν την προσοχή.
Στο κόκκινο δεν θεωρείσαι σταθμευμένος
Το γεγονός ότι το αυτοκίνητο είναι ακινητοποιημένο στον ερυθρό σηματοδότη δεν σημαίνει ότι ο οδηγός έχει ολοκληρώσει την οδήγηση. Πρόκειται για προσωρινή ακινητοποίηση που επιβάλλεται από τις συνθήκες κυκλοφορίας. Ο οδηγός εξακολουθεί να έχει τον έλεγχο του αυτοκινήτου και πρέπει να είναι έτοιμος να ξεκινήσει μόλις ανάψει το πράσινο, να αντιδράσει σε ένα όχημα έκτακτης ανάγκης ή να πραγματοποιήσει κάποιον άλλο αναγκαίο χειρισμό. Η ίδια λογική εφαρμόζεται όταν περιμένει σε μποτιλιάρισμα, σε STOP ή σε ισόπεδη σιδηροδρομική διάβαση. Επομένως, το κόκκινο φανάρι δεν δημιουργεί ένα «παράθυρο» ελεύθερης χρήσης του κινητού. Η πληκτρολόγηση ενός μηνύματος ή η ανάγνωση μιας ειδοποίησης μπορεί να θεωρηθεί παράβαση, ακόμη και αν το αυτοκίνητο δεν κινείται εκείνη τη στιγμή. Για να χρησιμοποιήσει κάποιος το κινητό χωρίς αυτούς τους περιορισμούς, θα πρέπει να έχει σταθμεύσει νόμιμα σε ασφαλές σημείο και να μην αποτελεί πλέον ενεργό μέρος της κυκλοφορίας. Δεν αρκεί να σταματήσει για λίγα δευτερόλεπτα στην άκρη με αναμμένα alarm.
Ποιο είναι το πρόστιμο
Η παράνομη χρήση κινητού κατατάσσεται στην κατηγορία Ε3-Β. Για την πρώτη παράβαση επιβάλλεται:
- διοικητικό πρόστιμο 350 ευρώ,
- αφαίρεση της άδειας οδήγησης για 30 ημέρες.
Παρότι η γενική περιγραφή της κατηγορίας Ε3-Β αναφέρει και στοιχεία κυκλοφορίας, ο νέος ΚΟΚ προβλέπει ότι οι πινακίδες και η άδεια κυκλοφορίας δεν αφαιρούνται για τη συγκεκριμένη παράβαση. Το μέτρο αφορά την άδεια οδήγησης του παραβάτη. Αν η ίδια παράβαση επαναληφθεί μέσα σε διάστημα πέντε ετών, το πρόστιμο αυξάνεται στα 1.000 ευρώ και το δίπλωμα αφαιρείται για 180 ημέρες. Στην τρίτη παράβαση επιβάλλονται 2.000 ευρώ και αφαίρεση της άδειας οδήγησης για ένα έτος. Αν η χρήση του κινητού συνδεθεί με πρόκληση σοβαρού τροχαίου ατυχήματος, μπορεί να ενεργοποιηθούν επιπλέον οι διατάξεις περί επικίνδυνης οδήγησης και να προκύψουν βαρύτερες διοικητικές και ποινικές συνέπειες.
Τι πρέπει να θυμάσαι
Το απλό άγγιγμα της οθόνης δεν αποτελεί αυτομάτως παράβαση, όταν το κινητό βρίσκεται σε νόμιμη βάση και η ενέργεια αφορά αποκλειστικά την πλοήγηση ή την ανοικτή ακρόαση. Αντίθετα, η βάση δεν νομιμοποιεί την ανταλλαγή μηνυμάτων, το scrolling ή οποιαδήποτε άλλη χρήση άσχετη με τις λειτουργίες που αναφέρει ρητά ο ΚΟΚ. Το κόκκινο φανάρι επίσης δεν αλλάζει το καθεστώς. Το αυτοκίνητο είναι προσωρινά ακινητοποιημένο, όχι σταθμευμένο. Άρα, αν θέλεις να απαντήσεις σε μήνυμα ή να χρησιμοποιήσεις κανονικά τη συσκευή, η ασφαλής και νόμιμη λύση είναι μία: σταθμεύεις σε επιτρεπόμενο σημείο και μετά πιάνεις το κινητό.
